Doorgaan naar hoofdinhoud
  • Uitleg
  • |
  • Artificial intelligence
  • |
  • po
  • vo

Dit betekent AI voor de organisatie en processen in de school

Net als iedere andere organisatie heeft de onderwijsorganisatie te maken met zaken als bedrijfsvoering, personeelswerving, gebouwbeheer en jaarplanning. Dit zijn de secundaire processen in het onderwijs. In dit artikel beschrijven we de invloed van AI op deze secundaire processen in een schoolorganisatie.

Eva Leurink
Theresa Song Loong

Door Eva Leurink, Theresa Song Loong

12 juni 2024
4 minuten lezen

Niet eerder was er technologie die zulke natuurgetrouwe teksten kan genereren. De opkomst van generatieve AI heeft daarom ook gevolgen voor de dagelijkse gang van zaken in onderwijsorganisaties. Daar worden immers in allerlei situaties teksten geproduceerd. Denk aan het schrijven van een jaarplan en het opstellen van een vacaturetekst. 

Er zijn echter meer AI-systemen dan generatieve AI-systemen. Denk aan systemen die adviezen geven of beslissingen kunnen nemen. Op bestuursniveau kunnen systemen voor business intelligence (BI) bijvoorbeeld adviseren over kwaliteitszorg. BI-systemen zullen onder invloed van AI meer verschillende databronnen kunnen analyseren dan voorheen.  

Of denk aan personeelswerving, waarbij AI-ondersteuning toeneemt. Waar vroeger mensen alle ingezonden cv’s bekeken, kunnen nu AI-systemen deze documenten scannen en filteren op basis van relevante opleiding en werkervaring. Het is nog maar een kleine stap om vervolgens samen met generatieve AI een samenvatting van de ingezonden motivatiebrieven te maken en aanbevelingen te formuleren.  

AI raakt alle lagen in de school 

Met de ontwikkeling van verschillende soorten AI-systemen die ondersteuning bieden bij organisatieprocessen en de snelle ontwikkelingen omtrent generatieve AI, wordt het steeds zichtbaarder dat deze technologie alle lagen in de school kan raken.

Infographic: AI raakt alle lagen in de school: bevoegd gezag, schoolleiding, onderwijs, onderwijsondersteuning, leerlingbegeleiding en zorg, bedrijfsvoering

Op deze manieren kan AI de verschillende lagen in de school raken. Indeling volgens het model van FORA.

© Kennisnet

Bevoegd gezag 

AI kan dankzij snelle data-analyse ondersteunen bij het monitoren van processen en bijvoorbeeld scenario’s voorspellen. Zo kan de technologie ondersteunen bij besluitvorming. 

Schoolleiding 

AI kan ook de effectiviteit van lesmethoden analyseren en generatieve AI kan ondersteunen bij het genereren van allerlei soorten teksten, zoals schoolplannen, jaarplannen en de jaargids.  

Onderwijs  

AI kan een grote impact hebben op het primaire proces van een school waarin onderwijs vorm krijgt. Denk aan adaptieve leersystemen of generatieve AI-tools voor op maat gemaakte content.  

Onderwijsondersteuning 

AI kan ondersteunen bij de automatische aanmelding en inschrijving van leerlingen. Een chatbot dat gebaseerd is op generatieve AI kan ouders en leerlingen helpen bij het beantwoorden van vragen.  

Leerlingbegeleiding en zorg 

AI kan ondersteunen bij het monitoren van leerresultaten en de voortgang van leerlingen. Ook bij het formuleren van een zorgplan kan AI gebruikt worden.  

Bedrijfsvoering 

AI kan een rol spelen bij het werven en selecteren van personeel. Generatieve AI kan helpen bij het automatisch opstellen van een vacature.   

De technologie is in wezen al in staat om bij alle bovenstaande voorbeelden een rol te spelen. Echter, niet alle voorbeelden zijn specifiek ontwikkeld voor onderwijstoepassingen, laat staan dat alle toepassingen getoetst zijn in de onderwijspraktijk. De voorbeelden zijn bedoeld om inzicht te geven in hoe deze technologie op elke laag in een school invloed kan hebben.  

Integratie van AI in de dagelijkse werkomgeving 

Veel van ons dagelijks werk vindt plaats in een digitale werkomgeving. Dit bestaat vaak uit een office suite; de programma’s waar we teksten in schrijven of spreadsheets en presentaties mee maken. Microsoft Word of Google Sheets zijn veelgebruikte voorbeelden.  

Deze office suites gaan steeds meer een combinatie van AI-vormen gebruiken. Generatieve AI die content genereert, wordt steeds meer geïntegreerd in bestaande werkomgevingen. Ook hierdoor zal AI vele secundaire onderwijsprocessen beïnvloeden. Deze systemen kunnen steeds meer gebruik maken van de data, de teksten, beelden en spreadsheets uit de eigen cloud. Dit is met name het geval wanneer een generatief AI- systeem geïntegreerd is in de eigen werkomgeving, zoals bij Microsoft Copilot of Gemini AI binnen Google Workspace.  

Het idee achter de integratie in werkomgevingen is dat automatisch contextrijke content wordt gegenereerd. Denk aan het schrijven van een jaarverslag, waarin de data uit het systeem voor kwaliteitsmonitoring wordt verwerkt.  

Gaat AI zijn beloftes waarmaken? 

Secundaire processen komen in elke organisatie en in elke sector voor. Juist daarom wordt veel geïnvesteerd in systemen die daarbij kunnen ondersteunen. Het is onduidelijk of dit in elke sector ook daadwerkelijk meerwaarde zal opleveren ten opzichte van het organiseren zonder AI.  

De snelle ontwikkelingen beloven met name een grote lastenverlichting. We weten echter nog niet welke beloftes waargemaakt gaan worden en wat de ontwikkelingen precies gaan opleveren. AI zit in ieder geval al meer verweven in de dagelijkse werkomgeving dan je wellicht denkt. Daarom is het van belang om in kaart te brengen hoe AI in deze processen een rol speelt en kan gaan spelen in de specifieke onderwijscontext van jouw school. Een model dat je hierbij kunt gebruiken is de FORA.  

Onderdeel van de ‘Handreiking AI voor scholen’

Deze online handreiking helpt scholen om bewuste en verantwoorde keuzes te maken over het gebruik van artificial intelligence. Je vindt er verschillende artikelen met tips en verdiepende informatie over AI.

De onderwerpen waarover wij publiceren