Blended learning, keuzedelen of leren op eigen tempo - door de digitalisering is het mbo sterk in beweging. Maar, al die ontwikkelingen brengen ook nieuwe uitdagingen met zich mee op het gebied van onderwijslogistiek. Waar moet u rekening mee houden bij het onderwijsontwerp? En hoe stemt u vernieuwingen met elkaar af? 

In de praktijk blijkt dat vaak een uitdaging: collega's uit de verschillende delen van de organisatie, zoals het onderwijs en de bedrijfsvoering, hebben andere perspectieven en wensen, en spreken niet altijd dezelfde taal. "Terwijl het succesvol doorvoeren van flexibilisering en personalisering juist alleen mogelijk is met een gezamenlijke aanpak," zegt Leo Bakker - expert ict, informatiemanagement en informatiebeveiliging in het mbo bij Kennisnet.

Concrete vraagstukken

Het nieuwe Referentiemodel Onderwijslogistiek van Kennisnet en saMBO-ICT biedt handvatten en een gemeenschappelijke taal om te praten over onderwijslogistiek. "Het is een leuke, kleurige, traditionele speldoos, die uitnodigt om in een workshop samen te werken aan de nieuwste ontwikkelingen," vertelt Edith Hofstede, programmamanager onderwijslogistiek bij saMBO-ICT. Bakker en Hofstede werken samen aan het programma onderwijslogistiek voor het mbo waarvan dit model een van de resultaten is.

Het nieuwe Referentiemodel Onderwijslogistiek van Kennisnet en saMBO-ICT biedt handvatten en een gemeenschappelijke taal om te praten over onderwijslogistiek. © Kennisent

Bakker: "Het model werkt vooral goed voor zo concreet mogelijke vraagstukken, bijvoorbeeld voor het invoeren van gepersonaliseerd leren volgens een bepaald onderwijsontwerp op de kappersopleiding." Met het referentiemodel komt u tot een implementatieplan door de onderdelen daarvan samen op te stellen. Het model biedt helderheid en structuur en houdt de verschillende perspectieven in balans.

De workshops kan u volgens Hofstede het beste in verschillende rondes van een dagdeel uitvoeren: "De eerste stap is om het vraagstuk te verhelderen. Dat is een belangrijk fundament waar je de tijd voor moet nemen." Daarna koppelt u de passende betrokkenen aan een vraagstuk en formuleert u samen de beoogde resultaten.

Een uurwerk met radertjes

Het model en spel zijn daarbij vooral gespreksstarters. De belangrijkste spelregel? "Betrek iedereen erbij! De onderwijsmanager, -ontwerper en -ondersteuner. Maar bijvoorbeeld ook informatiemanagement, plannen en roosteren, docenten en liefst ook studenten," vertelt Hofstede. Hierdoor krijgt iedereen meer inzicht in zowel de vraagstukken als elkaars expertise en wensen.

De student en diens reis door het onderwijs - de zogeheten student journey - is een van de zes principes aan de basis van het model. Onderwijslogistiek zorgt er daarbij voor dat de leervraag van de student zo goed mogelijk samenkomt met het leeraanbod van de instelling.

Bakker: "Onderwijslogistiek kun je zien als een uurwerk, met radertjes die niet onafhankelijk van elkaar kunnen draaien. Het gehele proces is een keten - bijvoorbeeld alle stappen vanaf het ontwerp van het onderwijs tot aan het daadwerkelijke toetsen. Daarbij is onderlinge afstemming cruciaal, het model faciliteert dit."

Geen kant-en-klare oplossingen

U kunt het model gebruiken in zowel de verkenningsfase van nieuwe ideeën, als de ontwerpfase van concrete ambities en de analyse van knelpunten bij lopende ontwikkelingen die moeizamer gaan dan verwacht.

Bakker geeft nog een speltip mee: "Zorg ervoor dat je je doelen en ambities duidelijk formuleert, zodat het niet alleen bij praten blijft, het gaat uiteindelijk om het gezamenlijk maken van een scherpe analyse van de vraagstukken, de actoren en de oplossingen." Meer tips en tricks, een voorbeeldworkshop en variaties op het gebruik van het model, vindt u in de handleiding.

Het model is gebaseerd op wetenschappelijk onderbouwde principes en praktijkervaringen in het mbo. Zo hebben saMBO-ICT en Kennisnet verschillende onderwijsinstellingen gevraagd hoe zij onderwijslogistiek verbeteren. Hieruit bleek dat iedere instelling een eigen aanpak heeft, maar dat er wel overeenkomsten zijn die houvast kunnen bieden. Het model biedt daarom geen kant-en-klare oplossingen - iedere instelling ziet er weer anders uit. Hofstede: "De oplossing zit hem juist, in het samen ontdekken hoe je onderwijslogistiek het beste inricht in jouw instelling."

Zelf aan de slag?

Op sambo-ict.nl leest u meer over het Referentiemodel Onderwijslogistiek. Ook kunt u het spel daar aanvragen en de verschillende onderdelen downloaden.

Bekijk het Referentiemodel Onderwijslogistiek.

Deel Onderwijslogistiek in het mbo: samen in gesprek via het nieuwe referentiemodel

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • E-mail
  • Terug