Waarom vind je het belangrijk om 'makeronderwijs' in te zetten?

"Mbo-opleidingen zijn erg gericht op de beheersing van een vak. Je leert te doen wat anderen voor jou ook deden. Met makeronderwijs spreken we jongeren op een heel andere manier aan. Het gaat niet om de uiteindelijke opbrengst, maar om het lerend ontdekken, het 'spelen' met grondstoffen en techniek.

Een klas van de modeopleiding van ROC Deltion bespreekt samen met een docente een opdracht © Herman Engbers/Hollandse Hoogte

Ik wil studenten laten zien dat ze disciplines en materialen kunnen combineren en hoe waardevol hun eigen creatieve ideeën zijn. Het is toch geweldig als een mode-studente ineens bedenkt dat ze voor haar examen ook schoenen kan printen? Met 'maker' stap je een wereld van uitproberen en ontdekken binnen."

Hoe pak je het aan?

"Ik ben docent bij de modeopleidingen van het Deltion College. Wij nodigen studenten van andere opleidingen uit om bij ons te komen werken aan interactieve kleding. Er is steeds meer mogelijk met slimme textiel. Dat zie je in het leger, in de sport, in de zorg.

Er zijn 'solar shirts', waarmee je je smartphone kunt opladen, shirts die je hartslag meten, shirts die aanraakgevoelig zijn. Met geleidende stoffen en geleidende garen kun je textiel interactief maken. We werken met 'lilypads' van Arduino; kleine microcontrollers die met geleidend garen op een kledingstuk worden genaaid. Die microcontrollers kun je programmeren. Dat geeft enorm veel mogelijkheden."

Welke vaardigheden train je met de makeractiviteiten?

"Je hoort de laatste tijd veel over 21e eeuwse vaardigheden als computational thinking en probleemoplossend vermogen. Dat zijn interessante begrippen, maar hoe ga je er in het onderwijs mee om?

Makeronderwijs brengt studenten op een natuurlijke manier met techniek in aanraking, en tijdens het maken gaan ze als vanzelf op zoek naar oplossingen voor problemen. Door maker leren studenten bovendien samen te werken met mensen van andere achtergronden. Ineens zitten de ict'ers achter de naaimachine en zijn de modestudenten in de weer met Makey Makey.

Als ze samen een game ontwerpen, die met controllers van textiel te bedienen is, ontdekken ze dat ze elkaar heel hard nodig hebben."

Bij maker gaat het om het maken zelf, niet om het einddoel. Waarom?

"Misschien brengt wat jij op dit moment maakt niks op, maar leg je wel een basis voor anderen om iets moois te doen. Neem bijvoorbeeld het werk van kunstenaar Daan Roosegaarde. De led-lampjes die hij gebruikt, heeft hij niet zelf ontworpen, maar hij maakt er wel de mooiste dingen mee. Iedereen borduurt voort op wat er al is. En bovendien: tijdens het proces valt al zoveel op te steken."

Is deze vorm van onderwijs dan wel te beoordelen?

"Niet zo eenvoudig als bijvoorbeeld een wiskundeopgave. Toch zou het mooi zijn als we er een vorm van beoordelen aan kunnen koppelen. Op die manier maken we beter inzichtelijk wat studenten nu precies leren. Stichting Leerplanontwikkeling (SLO) werkt met 'rubrics' voor de 21e eeuwse vaardigheden. Dat zijn analytische beoordelingsschalen waarmee complexe leersituaties beoordeeld kunnen worden. Een dergelijke aanpak zou ook voor het makeronderwijs kunnen werken."

Wat is de rol van de docent bij makeronderwijs?

"Docenten willen vaak van tevoren precies weten wat studenten moeten leren en opleveren. Bij maker moet je dat loslaten. Laat de studenten zelf een project bedenken. Zie hoe ze ontdekkend leren. Trek je terug als docent. Durf af en toe te zeggen: 'dat weet ik niet, dat gaan we uitzoeken'."

Komt de 'maker movement' al goed op gang in het Deltion College?

"Wat mij betreft zou het veel sneller mogen gaan! Het is lastig om als docent bij andere opleidingen iets te doorbreken, om een andere manier van denken in gang te zetten. Het omslagpunt komt als het echt bij studenten gaat leven. Zij moeten bij de andere docenten gaan vragen om 'makeronderwijs' en dan gaat het balletje rollen. Daar wil ik bij zijn, als dat gebeurt."

Lotte Dondorp is beleidsadviseur bij Kennisnet.

Deel Makeronderwijs bij Deltion: 'Laat je kleding eens gamen'

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • E-mail
  • Terug