In het leermiddelenbeleid maken scholen duidelijk dat ze steeds meer gaan werken met een mix van open en commercieel lesmateriaal. Scholen gebruiken zelf gearrangeerd of ontwikkeld materiaal, in digitale vorm of op papier.

In een basisschool worden verschillende leermiddelen gebruikt. Basisscholen kijken steeds vaker naar een flexibel aanbod van leermiddelen.
Lerares mediawijsheid Pauline Maas begeleidt leerlingen op een basisschool © Etienne Oldeman

Leidraad voor scholen

De PO-Raad en de VO-raad hebben een leidraad opgesteld om de vraag naar en ontwikkeling van leermateriaal in goede banen te leiden. Deze leidraad bij de regiefunctie van beide organisaties is het Programma van Eisen (PvE).

Leermiddelenbeleid: totstandkoming

De keuze voor nieuwe leermiddelen verloopt vaak volgens deze stappen:

  1. Een werkgroep van een aantal docenten die betrokken zijn bij het onderwerp (taal/ rekenen/ natuur, etc.) oriënteert zich op het aanbod van nieuwe leermiddelen op basis van vooraf gestelde selectiecriteria.
  2. Ze maken een selectie uit het aanbod en vragen een proefzending aan.
  3. De proeflessen worden door een aantal (of door alle) docenten uitgeprobeerd en geëvalueerd.
  4. Zo mogelijk vraagt de school een referentie op bij andere scholen die ook gebruikmaken van deze leermiddelen.
  5. Er wordt een voorstel ingediend bij de directeur en soms ook de MR.
  6. De school schaft de beste oplossing aan.

Groeiende behoefte aan flexibel aanbod

De behoefte aan een flexibel aanbod van leermiddelen groeit. Scholen willen het liefst een modulair en actueel aanbod kunnen samenstellen dat gericht is op hun leerlingen. Sommige uitgeverijen bieden content gedigitaliseerd in losse modules aan.

Ict als hulpmiddel

Tegelijkertijd zijn leraren nog gewend om aan de hand van methodes te denken. Leraren zijn vaak terughoudend bij digitale leermiddelen, vanuit onzekerheid of kerndoelen dan wel worden behaald. Ontwikkelingen als opbrengstgericht werken en passend onderwijs zorgen ervoor dat het onderwijs meer op maat wordt aangeboden. Daardoor gelden de standaard leerdoelen niet voor iedereen. Leraren moeten dus meer nadenken over wát ze per leerling willen bereiken. En hoe ze dit vertalen naar individuele leerdoelen. Ict kan dan een uitstekend hulpmiddel zijn.

Leermiddelen: vier scenario's

Er zijn vier scenario's met betrekking tot vraag en aanbod rondom leermiddelen. Die scenario's zijn: 

Doe het zelf

In dit scenario ligt het zwaartepunt in de contentketen bij het leerlingvolgsysteem. Het maatwerk komt tot stand door de leerkracht.

Binnen de onderwijsinstelling is een leerlingvolgsysteem geïmplementeerd. Hierin staan de leerlijnen centraal. Aan de verschillende onderdelen van de leerlijn kan lesmateriaal worden gekoppeld. Het volgsysteem ondersteunt dit door een functionaliteit om te zoeken en arrangeren aan te bieden. Hiermee maakt de leerkracht zelf een combinatie van open en gesloten content.

Webwinkel

In dit scenario ligt het zwaartepunt in de contentketen bij de distributeurs. Het maatwerk komt tot stand door de leerkracht. Er is een webshop van de distributeur waar lesmateriaal aangeschaft kan worden. Dit lesmateriaal wordt geleverd via voorziening distributeur (Basispoort).

De webshop is intelligent, en geeft suggesties voor het lesmateriaal dat goed aansluit bij het bestaande lesmateriaal binnen een instelling (vergelijkbaar met Apple Genius). Er is een slimme oplossing voor de distributie en betaling.

App store

In dit scenario ligt het zwaartepunt in de contentketen bij het leerlingvolgsysteem. Het maatwerk komt tot stand door de educatieve applicatie.

Het volgsysteem, of de elektronische leeromgeving, geeft toegang tot een app-store waar educatieve applicaties beschikbaar staan. De leerkracht koppelt deze apps aan zijn klassen, zodat de leerling er mee kan werken. Hierbij wordt voornamelijk gewerkt met gesloten lesmateriaal. Slimme (adaptieve) educatieve applicaties.

Alles in één

In dit scenario ligt het zwaartepunt in de contentketen bij de distributeurs. Het maatwerk komt tot stand door de educatieve applicatie. Voor de school vormt de distributeur een 'one stop shop'. De distributeur regelt op basis van de eisen van de school alles (infrastructuur en content) op het gebied van lesmateriaal. Hierbij wordt er vooral gewerkt met gesloten lesmateriaal.

Deel Leermiddelenbeleid in het primair onderwijs: wat weten we?

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • E-mail
  • Terug