Welk beeld heb je via je onderzoek gekregen over ict-gebruik in het onderwijs?

"We zagen dat er in klassen wel ict gebruikt wordt, maar heel beperkt en oppervlakkig. Soms proberen enthousiaste leraren iets uit met games, YouTube-filmpjes of digitale prentenboeken. Het zou best wat spannender en innovatiever kunnen. Bijna iedere basisschool in Nederland heeft nu digiborden hangen, maar ze worden niet volledig benut. Vaak gebruikt alleen de leraar ze, en dan vooral voor klassikale instructie, bijna als een klassiek schoolbord.

Antoine van den Beemt analyseerde voor Kennisnet het ict-gebruik van leraren © Merlijn Doomernik

Je ziet zelden leerlingen aan het digibord staan, terwijl je daar wel software voor hebt. Met sommige software kun je ook differentiëren. Je kunt het slimmere groepje moeilijkere sommen geven en een groepje dat achterloopt een gemiddeld niveau sommen. Vervolgens laat je ze tegen elkaar racen. Dit soort innovatieve toepassingen bestaat al, maar wordt te weinig gebruikt."

Hoe komt dat?

"Ik denk dat beperkte kennis bij leraren de oorzaak is. Door hun ontzettend hoge werkdruk houden ze weinig tijd over om met ict te experimenteren. Het gebrek aan ervaring zorgt voor koudwatervrees. In 2013 en 2014 heb ik leraren geïnterviewd over de achtergrond van hun ict-gebruik. Ik wilde weten: waarom gebruikt de ene leraar wel ict en de andere niet?

We ontdekten dat ict-gerichte leraren een meer open levenshouding hebben, snel kansen zien en in de les graag toepassingen willen uitproberen die ze buiten schooltijd hebben ontdekt. De groep leraren die niet ict-gericht is, heeft een meer behoudende levenshouding, en ziet eerder bedreigingen dan kansen.

Voor veel beroepen moet je inmiddels digitaal vaardig zijn. Kunnen leraren met hun beperkte ervaring hun leerlingen daar wel voldoende op voorbereiden?

"Naar mijn idee maak je leerlingen echt niet digitaal vaardig doordat je Facebook, games of methodesoftware gebruikt in je les. Je bereidt hen voor op de gedigitaliseerde samenleving doordat je ze leert programmeren, en leert begrijpen wat algoritmes zijn. Hoe komt het dat Google een bepaald resultaat geeft, wat betekent dat?

Weten hoe internet als systeem in elkaar zit, hoe informatie tot ons komt, en wat eronder ligt, daar zit het beginpunt, daar draait het om. Daarom vind ik het vervelend, en heel onhandig, dat er op scholen zo weinig kennis is over programmeren en over de logica van internet, waardoor leerlingen dat nu helemaal niet meekrijgen."

Want door leerlingen te leren programmeren leer je ze in feite logisch na te denken.

"Precies. Het gaat mij niet om het leren van programmeertaal, want volgend jaar is er weer een andere programmeertaal. Het gaat om het leren evalueren van informatie, en weten hoe je informatie aanbiedt of vormgeeft. Ict vind ik in de basis niet zo interessant, haha."  

Tips om ict organisch te integreren in je onderwijs

Antoine van den Beemt geeft de volgende tips om ict op organische wijze te integreren in je onderwijs:

Van den Beemt sprak op 15 juni 2016 op de Onderzoeksconferentie in Amersfoort. Wetenschappers presenteren op deze jaarlijkse conferentie van Kennisnet en het NRO recente onderzoeken op het gebied van onderwijs en ict.

Dit is een verkorte versie van een uitgebreid interview dat op 15 juni ter gelegenheid van de Onderzoeksconferentie is gepubliceerd in een speciale brochure.

Minou op den Velde is freelance journalist.

Downloads

Deel 'Het mag best wat spannender en innovatiever'

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • E-mail
  • Terug