Digitale geletterdheid is een belangrijke vaardigheid om mee te kunnen doen in onze samenleving. Maar uit een internationale studie (ICILS) blijkt dat in Nederland meer dan twee derde van de leerlingen qua digitale vaardigheden niet verder komt dan het basisniveau.

Het onderwijs is aan zet, zegt Heitink. "Ict wordt steeds meer gebruikt in het onderwijs, maar leerlingen passen het nog weinig toe. Vaardigheden zoals online tekstbegrip, online solliciteren en (internationaal) communiceren via ict krijgen nog steeds relatief weinig aandacht. We moeten echt flink aan de slag met het doorontwikkelen van de digitale vaardigheden van leerlingen."

Digitale geletterdheid meten
Digitale geletterdheid meten met één toetsinstrument biedt uitkomst © Mariette Carstens / Hollandse Hoogte

Digitale vaardigheden direct meten

"Het is nodig om de digitale geletterdheid van leerlingen in kaart te brengen." Vanuit dit perspectief is Heitink bezig met het ontwikkelen van een toets die, heel specifiek, de digitale informatievaardigheden van leerlingen meet. "De toets is innovatief vanwege het praktische karakter," aldus Heitink.

"Tot nu toe zijn er veel vragenlijsten ontwikkeld waarbij leerlingen zelf kunnen aangeven wat ze wel en niet kunnen. Je bent dan afhankelijk van de mate waarin leerlingen in staat zijn om zichzelf te beoordelen. Bij onze toets passen leerlingen digitale informatievaardigheden actief toe bij concrete opdrachten.

Via een chat krijgen leerlingen bijvoorbeeld de vraag om een website over Bolivia af te maken. Met een internettool zoeken ze zelf antwoord op vragen zoals: wat is de munteenheid van Bolivia? Of: waarom wordt Bolivia een ontwikkelingsland genoemd? Ook hebben ze toegang tot een programma waar ze de website mee kunnen aanpassen. Met deze concrete taken meet je direct de vaardigheden van leerlingen . Dat maakt het een meer valide meting dan wanneer leerlingen zelf hun vaardigheden inschatten."

Alle vaardigheden digitale geletterdheid in kaart

De toets van Heitink richt zich op de deelvaardigheid digitale informatievaardigheden. Heitink ziet de toets als onderdeel van een groter proces: het ontwikkelen van digitale vaardigheden bij alle leerlingen van alle niveaus. Het is de bedoeling dat de toets digitale informatievaardigheden wordt opgenomen in de Vier in balans - monitor.

Het uiteindelijke streven is een monitor die alle vaardigheden voor digitale geletterdheid van leerlingen in kaart brengt en volgt. Hiervoor moet de monitor op termijn worden uitgebreid met extra modules. Heitink: "Op basis hiervan kunnen scholen beleid maken voor de inzet van ict en beslissingen nemen over het curriculum. Moet er bijvoorbeeld een apart vak voor digitale geletterdheid komen, zoals vroeger het vak informatiekunde, of werkt het integreren van digitale vaardigheden in andere vakken beter?"

Extra toets op klas- of leerlingniveau

Heitink merkt dat de behoefte aan het toetsen van digitale vaardigheden groot is in het onderwijs. "Veel docenten willen graag op klasniveau of zelfs op leerlingniveau weten welke vaardigheden zij het best kunnen behandelen. Hiervoor zou je op termijn een toets kunnen ontwikkelen die inzicht geeft in de digitale vaardigheden die leerlingen al beheersen. Vervolgens biedt het direct oefenstof voor de vaardigheden die leerlingen nog onvoldoende beheersen. Het zou een mooie aanvulling zijn op de monitor die we nu ontwikkelen. Deze is voornamelijk bedoeld om de digitale vaardigheden van Nederlandse leerlingen in kaart te brengen."

Onderzoeksconferentie 2017

Maaike Heitink presenteert op de Onderzoeksconferentie de eerste resultaten van de nieuwe toets voor digitale informatievaardigheden. Ben jij benieuwd naar haar verhaal en andere nieuwe wetenschappelijke inzichten in ICT en onderwijs? Meld je dan aan!

 

 

Deel Digitale geletterdheid meten met één toetsinstrument

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • E-mail
  • Terug