De maatschappij verandert door technologie en digitalisering van een industriële naar een kennis- en netwerksamenleving. Gevolg is bijvoorbeeld dat meer mensenwerk wordt gedaan door machines. En bij steeds meer werk worden computers en ict gebruikt. Werk verandert, functies veranderen. Jongeren hebben 21e eeuwse vaardigheden nodig om hierop voorbereid te zijn.

Wat zijn de 21e eeuwse vaardigheden?

Het gaat om 11 competenties die weergegeven zijn in onderstaand model van de 21e eeuwse vaardigheden, van Nationaal Expertisecentrum Leerplanontwikkeling (SLO) en Kennisnet. Het gaat bijvoorbeeld om vaardigheden als kritisch denken, creatief denken, probleem oplossen, ict-basisvaardigheden, informatievaardigheden, computational thinking en mediawijsheid.

Op de website van SLO vind je een uitgebreide toelichting op het model en de vaardigheden. Download het model van de 21e eeuwse vaardigheden ook onderaan deze pagina. Je mag de poster met bronvermelding verspreiden en gebruiken. En lees het artikel waarin experts van SLO en Kennisnet uitleg geven over de achtergrond van het model.

Model voor 21e eeuwse vaardigheden
Het model voor 21e eeuwse vaardigheden zoals het is ontwikkeld door SLO en Kennisnet © SLO/Kennisnet

Een term die vaak wordt gebruikt, is 'digitale geletterdheid'. Dit is geen 21e eeuwse vaardigheid; het begrip duidt op de combinatie van de vaardigheden computational thinking, mediawijsheid en informatievaardigheden. 

Waarom zijn 21e eeuwse vaardigheden belangrijk?

In deze interviews leggen experts en ervaringsdeskundigen uit wat de vaardigheden inhouden en waarom het belangrijk is dat ze worden bijgebracht aan leerlingen.

21e eeuwse vaardigheden in het onderwijs

Om leerlingen goed voor te bereiden op de 21e eeuwse samenleving, is het belangrijk dat deze vaardigheden een plek krijgen in het onderwijs. Maar veel scholen vinden dit ingewikkeld. Uit onderzoek blijkt dat lessen op school over computers en het gebruik van digitale media niet of nauwelijks bijdragen aan de digitale geletterdheid van leerlingen.

En uit het onderzoek '21e eeuwse vaardigheden in het curriculum van het funderend onderwijs' van SLO uit 2014 is gebleken dat de 21e eeuwse vaardigheden nog weinig doelgericht en structureel aan de orde komen op scholen. Er is weinig aandacht voor de vaardigheden in landelijke leerplankaders. En ook in reguliere methodes komen de vaardigheden weinig voor.

Ga aan de slag met deze hulpmiddelen

Kennisnet biedt scholen allerlei hulpmiddelen om met dit onderwerp op school aan de slag te gaan, zoals onderstaande publicaties. Bekijk ook het overzicht van informatieve en inspirerende artikelen over 21e eeuwse vaardigheden.

In de onderwerpen 'Mediawijsheid' en 'Programmeren en maken' zoomen we specifiek in op de 21e eeuwse vaardigheden mediawijsheid, computational thinking en maakonderwijs - ook wel 'maker education' genoemd.

Checklist en stappenplan digitale geletterdheid

Hoe kun je als school aan de slag met digitale geletterdheid? De 'Checklist digitale geletterdheid in het onderwijs' en een 'Stappenplan digitale geletterdheid voor het primair onderwijs' helpen je daarbij.

Inspirerende schoolvoorbeelden voor bestuurders en schoolleiders

Met inspirerende voorbeelden uit de onderwijspraktijk helpen wij schoolbestuurders en schoolleiders bij het ontwikkelen van een plan van aanpak voor het inbedden van digitale geletterdheid in je onderwijs.

Online workshops digitale geletterdheid

De online workshops over mediawijsheid, informatievaardigheden en computational thinking maken leraren bewust van wat deze 21e eeuwse vaardigheden zijn, en helpen je om hiermee op school aan de slag te gaan.

Computational thinking in het Nederlandse onderwijs

In het rapport 'Computational thinking in het Nederlandse onderwijs' zetten we ervaringen en visies van leraren (po en vo), schoolbestuurders, pabo-docenten en wetenschappers naast elkaar, om te zien wat de gedachten achter dit nieuwe vak zijn, wat er in de praktijk gebeurt, wat voor oplossingen er zijn gevonden, en wat er in de toekomst mogelijk is.

Computing-onderwijs in Groot-Brittannië

In Groot-Brittannië is computational thinking verplicht onderdeel van het curriculum. In ons rapport 'Computing at school - een jaar na de invoering' lees je welke lessen Nederlandse beleidsmakers, schoolleiders en docenten kunnen leren van de Britten.

Vakmanschap in de 21e eeuw

De 8 mbo's in de publicatie 'Vakmanschap in de 21e eeuw, duurzaam en ondernemend mbo' laten zien hoe zij 21e eeuwse vaardigheden inbedden in het onderwijs.

Informatievaardigheden op de basisschool

De brochure 'Slimmer zoeken: informatievaardigheden op de basisschool' geeft leraren praktische adviezen om aan de slag te gaan met informatievaardigheden.

Les en brochure over virtual reality

De gratis les over virtual reality voor primair en voortgezet onderwijs draagt bij aan de mediawijsheid van leerlingen, omdat ze reflecteren op nieuwe technologie. En in de brochure 'Virtual reality in het onderwijs' komen deskundigen en leraren aan het woord over de (on)mogelijkheden van VR in het onderwijs.

Meer informatie

Voor meer informatie kun je contact opnemen met Kennisnet support via support@kennisnet.nl of op 0800 321 22 33.

Downloads

Deel Alles wat je moet weten over 21e eeuwse vaardigheden

Delen
  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • E-mail
  • Terug